სისხლის ანალიზების სახეები: რომელი ჯგუფი რას ამოწმებს

პასუხი ჯგუფებისგან შედგება და არა სიისგან

ოცდაათი დანომრილი ხაზი, რომელიც ლაბორატორიიდან მოდის, სინამდვილეში რამდენიმე პატარა ჯგუფია და თითოეულ ჯგუფში ხაზები ერთმანეთთან ერთად იკითხება: ჰემოგლობინი MCV-სთან და ფერიტინთან, ALT AST-სა და GGT-სთან, კრეატინინი გფს-სა და იმასთან, რამდენი სითხე მიიღეთ.

ამიტომ ანალიზის პასუხის ზემოდან ქვემოთ კითხვა იშვიათად გამოგადგებათ და ამიტომაც აქ თითოეული გვერდი ჯგუფს ხსნის და არა ცალკეულ მაჩვენებელს.

ერთი სახელის ქვეშ სხვადასხვა შემადგენლობა შეიძლება იმალებოდეს. მაგალითად, ერთ-ერთი დიდი ქართული ლაბორატორიის „სისხლის ბიოქიმიური პროფილი“ 18 ხაზს მოიცავს, მათ შორის ლიპიდებს, ღვიძლისა და თირკმლის სინჯებს, ნატრიუმსა და კალიუმს კი არა. ბლანკზე დაბეჭდილი ჩამონათვალი უფრო ზუსტია, ვიდრე ანალიზის სახელი.

რატომ ამბობს ერთი მნიშვნელობა ცოტას

ცალკე აღებული, ნორმიდან გადახრილი ერთი რიცხვი არასწორ დასკვნამდე მისვლის ყველაზე სწრაფი გზაა. ერთი და იგივე მომატებული ALT სხვას ნიშნავს გრიპის შემდეგ, ცხიმიანი ვახშმის შემდეგ ან ახალი წამლის დაწყების შემდეგ.

ამიტომ ამ განყოფილების ყველა გვერდი ჯგუფით იწყება: რომელი ხაზებისგან შედგება, რომელს კითხულობენ პირველს და რომელი კომბინაცია ღირს ექიმთან კითხვად.

რას აჩვენებს რუტინული ანალიზები და რას არა

რუტინული ანალიზები აღწერს, როგორ მუშაობს დღეს რამდენიმე დიდი სისტემა: სისხლის უჯრედები, შაქარი, თირკმელები, ღვიძელი, ფარისებრი ჯირკვალი, ლიპიდები, რკინა. ეს არ არის კიბოს სკრინინგი, ინფექციების უმეტესობას არ ამოწმებს და D ან B12 ვიტამინს არ შეიცავს, თუ ცალკე არ მოითხოვეთ.

მეტი ხაზი მეტ დაცვას არ ნიშნავს. Cochrane-ის სისტემურმა მიმოხილვამ, რომელმაც 17 რანდომიზებული კვლევა და 251 891 მონაწილე გააერთიანა, აჩვენა, რომ მოზრდილებისთვის შეთავაზებული ზოგადი ჯანმრთელობის შემოწმება არც საერთო სიკვდილობას ამცირებს, არც კიბოთი და არც გულ-სისხლძარღვთა დაავადებით გამოწვეულს. ერთ-ერთ კვლევაში შემოწმებაზე მიწვეულ ადამიანებს ექვს წელიწადში 20%-ით მეტი ახალი დიაგნოზი დაუსვეს, შედეგების რაიმე ცვლილების გარეშე.

ამავდროულად, საქართველოში ბევრს ის ანალიზიც კი არ გაუკეთებია, რომელიც მართლა საჭიროა: 2016 წლის ეროვნული STEPS კვლევით, 18–69 წლის მოზრდილების 84,2%-ს სისხლში ქოლესტერინი არასოდეს გაეზომა, 62,4%-ს კი გლუკოზა.

ზოგი ხაზი სამედიცინო კი არა, ტექნიკური მიზეზით არის მყიფე. კლასიკური მაგალითია კალიუმი: აღებისას დაზიანებული ერითროციტები მას სინჯარაში გამოყოფს და შედეგს ზრდის, ამიტომ ლაბორატორიები ჰემოლიზის ხარისხს ზომავენ და გარკვეულ ზღვარს ზემოთ სინჯს იწუნებენ.

ოთხი მაჩვენებელი, რომელსაც დღეს სხვაგვარად კითხულობენ

ოთხ ხაზს დღეს სხვაგვარად კითხულობენ, ვიდრე რამდენიმე წლის წინ, და ეს მნიშვნელოვანია, როცა ახალ პასუხს ძველს ადარებთ.

საიდან დავიწყოთ

თუ თქვენი ანალიზის პასუხი გრძელი ფურცელია, დაიწყეთ პროფილაქტიკური ანალიზების გზამკვლევით, რომელიც ხსნის, როგორ ეწყობა ჯგუფები ერთმანეთს და რისი თქმა შეუძლია და არ შეუძლია ჩექაფს. შემდეგ გადადით იმ ჯგუფზე, რომელშიც თქვენი მონიშნული ხაზებია: საერთო ანალიზი, ბიოქიმია, ლიპიდები, ღვიძელი, თირკმელები, ფარისებრი ჯირკვალი ან რკინა.